Co to jest spójność polityki na rzecz rozwoju?

Spójność polityki na rzecz rozwoju (Policy Coherence for Development – PCD) polega na uwzględnianiu celów współpracy rozwojowej w realizacji wszystkich polityk UE, a szczególnie tych, które mogą mieć wpływ na kraje rozwijające się. W praktyce oznacza to przeciwdziałanie negatywnym skutkom europejskich polityk (takich jak np. polityka handlowa, podatkowa czy energetyczna) dla krajów globalnego Południa oraz budowanie pozytywnych synergii pomiędzy tymi obszarami polityki a współpracą rozwojową. 

Dbałość o spójność polityki na rzecz rozwoju jest prawnym zobowiązaniem w Unii Europejskiej. Zarówno w Polsce, jak i w Europie podejmuje się coraz więcej inicjatyw i debat w tym zakresie, nadal jednak za mało programowych i prawnych ustaleń przekłada się na działania praktyczne i rzeczywiste zmiany.

Wiele obszarów polityk – na poziomie zarówno Polski, jak i Unii Europejskiej – w obecnym kształcie nie tylko nie służy poprawie sytuacji krajów rozwijających się, ale nawet ją pogarsza, podważając rezultaty i sensowność współpracy rozwojowej. Przedstawiamy kilka przykładów:

  • Polityka rolna: Rozbudowany system wsparcia dla europejskiego rolnictwa, a także umowy handlowe podpisywane między Unią Europejską a krajami Południa, utrudniają tym krajom ochronę drobnych rolników, z których prawie miliard wciąż żyje w ubóstwie. Wielu z nich zbankrutowało, ponieważ nie było w stanie konkurować z niskimi cenami produktów europejskich. 
  • Polityka klimatyczna: Mimo pewnych postępów, Unia jest ​ jednym z trzech największych emitentów CO2 na świecie​, przyczyniając się do postępujących zmian klimatu, których skutki coraz mocniej uderzają w kraje Południa. Jeśli średnia temperatura na świecie wzrośnie o więcej niż 2°C, nawet 200 milionów ludzi będzie zagrożonych głodem, głównie w Afryce i Azji Południowo-Wschodniej. 
  • Polityka podatkowa: Dziurawe regulacje podatkowe krajów Unii pozwalają europejskim firmom unikać płacenia podatków w krajach Południa – podatków które mogłyby zasilić budżet tych krajów na edukację czy ochronę zdrowia. W ten sposób kraje Południa tracą rocznie ponad 160 miliardów dolarów, czyli znacznie więcej niż otrzymują w postaci pomocy rozwojowej. 

Powyższe i inne przykłady niespójności można znaleźć w dwóch publikacjach Grupy Zagranica, które zbiorczo prezentują krajowe i europejskie studia przypadków, ilustrujące współzależności współpracy rozwojowej i obszarów polityki nie związanych z rozwojem. W szczególności polecamy nkrótki przewodnik, którego celem jest przybliżenie opinii publicznej zagadnienia spójności polityki na rzecz rozwoju i zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób różne obszary polskiej polityki i zaangażowanie Polski na arenie europejskiej polityki wpływają na sytuację krajów rozwijających się. 

Dodatkowe źródła informacji o PCD:

  • Przykłądy reportaży i artykułów przygotowanych przez polskich dziennikarzy i dziennikarki we współpracy z Grupą Zagranica >>>
  • Strona poświęcona PCD na portalu www.polskapomoc.gov.pl >>>
  • Kwestionariusz dotyczący realizacji PCD w poszczególnych krajach członkowskich na potrzeby raportu Komisji Europejskiej  - odpowiedź Polski >>>
  • Spójność polityki na rzecz rozwoju na stronach Komisji Europejskiej >>>
  • Raport konfederacji CONCORD poświęcony PCD: The European Commission’s “Better Regulation Package” - rok 2015 >>>
  • Raport konfederacji CONCORD Spotlight on EU Policy Coherence for Development 2015 >>>